İzmir Karşıyaka’nın kültürel mirası “Latife Hanım Köşkü” CHP Genel Başkanı Deniz Baykal tarafından 9 Temmuz Çarşamba Günü açıldı.

 

 İzmir Karşıyaka’nın kültürel mirası “Latife Hanım Köşkü” CHP Genel Başkanı Deniz Baykal tarafından 9 Temmuz Çarşamba Günü açıldı.

Yıllardır harabe bir şekilde otopark alanı olarak duran, ancak manevi değeri ve tarihsel kimliği açısından Karşıyakalılar için büyük önem taşıyan “Latife Hanım Köşkü” Karşıyaka Belediyesi tarafından onarılıp, halka hizmet veriyor.

“Latife Hanım Köşkü” nün İzmir’e tekrar kazandırılması amacıyla projenin restorasyonuna, Karşıyaka Belediyesi tarafından 2007 yılı itibariyle valiliğin de desteği alınarak başlanıyor ve bir yıldan kısa bir sürede önemli bir kültürel miras hayata geçirilmiş oluyor.

Ulu Önder Atatürk’ün eşi Latife Hanım’ın yazlık evi olan ve annesi Zübeyde Hanım’ın hayata gözlerini yumduğu köşk, bahçe dahil yaklaşık üç bin metrekarelik bir alanda yer alıyor. Köşkün içinde Atatürk ve Latife Hanım’ın bazı eşyaları ve ayrıca; Eskişehir Büyükşehir Belediye Başkanı Prof. Doktor Yılmaz Büyükerşen’in bire bir gerçek ölçülerde yaptığı Atatürk, Latife Hanım ve Zübeyde Hanım balmumu heykelleri sergileniyor.

“Latife Hanım Köşkü” nü, çağdaş bir kültür hazinesine dönüştüren Karşıyaka Belediye Başkanı Cevat Durak; “Cumhuriyetin ilk yıllarının sembollerinden biri olan Latife Hanım Köşkü’nü tekrar halkımıza kavuşturmak bizim için onur verici bir durum, değerlerimize sahip çıkmalıyız. Atamızın annesi Zübeyde Hanım’ın vefat ettiği bu tarihi mirası korumak ve kollamak hepimizin görevi” diyerek kültürümüze sahip çıkanları köşke davet ediyor.

Latife Hanım’ın ve Köşkün Kısa Tarihçesi
1898 yılında İzmir’de doğan Latife Hanım, kentin ileri gelen ailelerinden Uşakizade Muammer Bey’in kızıdır. Türk ordusunun İzmir’e girişinin ardından, güvenli bir karargah arayışındaki kurmayları; Başkumandan Mustafa Kemal’e Uşakizade ailesinin köşkünü önerdi.

Köşkte babaannesiyle kalan Latife Hanım’dan davet mektubu istenmesi üzerine, Latife Hanım sevinerek davet mektubunu yazdı ve Mustafa Kemal Atatürk, büyük İzmir yangınından sonra köşkte 20 gün boyunca ağırladı. İzmir’in kurtuluşunun hemen ardında yaşanan bu tanışma, evlilikle sonuçlandı.

Ankara Çankaya Köşkü’nde yaşayan Zübeyde Hanım, sağlık sorunları nedeniyle iyileşme umuduyla İzmir’e gelince Karşıyaka’da bulunan Uşakizade’lere ait bağ köşkünde Latife Hanım tarafından ağırlandı. Bu köşkte hayata gözlerini yuman Zübeyde Hanım’ın yanında sadece Latife Hanım vardı.

Kurtuluş savaşı mücadelesi veren Mustafa Kemal Atatürk, ancak annesinin ölümünden sonra İzmir’e gelebilmiştir. Ölmeden önce oğlunun mürüvvetini göremeyen Zübeyde Hanım’ın mezarı, Karşıyaka’da bulunmaktadır. Annesinin mezarını ziyaret ettiği günün akşamı Latife Hanım’a evlenme teklif eden Mustafa Kemal Atatürk, 14 Ocak 1923’te Latife Hanım ile sade bir nikah töreniyle evlendi.

Latife Hanım köşkü, Latife Hanım’ın ailesine ait olup, Mustafa Kemal Atatürk’ün annesi Zübeyde Hanım’ın son günlerini yaşadığı köşk olması açısından ayrı bir değer taşımaktadır.

Mustafa Kemal Atatürk'ün Latife Hanım ile tanıştığı yıllardaki görüntüsünü yansıtan ilk balmumu heykeli, Karşıyaka'daki Latife Hanım Köşkü için yapıldı. Köşkte, Zübeyde ve Latife hanımların ilk balmumu heykelleri de sergileniyor.

















Sanki heykel değil de canlı gibi

Eskişehir Büyükşehir Belediye Başkanı Yılmaz Büyükerşen, Mustafa Kemal Atatürk'ün Latife Hanım ile tanıştığı yıllardaki görüntüsünü yansıtan ilk balmumu heykelini, Karşıyaka'daki Latife Hanım Köşkü için yaptı. Köşkte, Zübeyde ve Latife hanımların ilk balmumu heykellerin de sergileneceği açıklandı.


Büyükerşen, daha önce Londra'daki Madam Tussauds Müzesi'nde sergilenen Atatürk'ün balmumu heykeli yapımında çalıştığını, Anıtkabir, Kayseri, Samsun, İnebolu ve Harp Akademileri için de Atatürk'ün balmumu heykelini yaptığını belirtti.


Daha önceki balmumu heykellerinin, Atatürk'ün farklı dönemlerini yansıttığını, Latife Hanım Köşkü'ne uygun olarak bu defa "Latife Hanım ile Atatürk'ün ilk tanıştığı dönemi" yansıtan heykel yaptığını ifade eden Büyükerşen, Atatürk'ün 1924 yılındaki görüntüsünü birebir yansıttığını kaydetti.


Köşkte sergilenecek Latife Hanım ve Zübeyde Hanım'ın balmumu heykellerinin de Türkiye'de ilk defa yapıldığını kaydeden Büyükerşen, her heykelin yapımının 2,5 ay sürdüğünü, Eskişehir'de hayat verdiği heykellerin, daha sonra İzmir'e getirildiğini ve köşke yerleştirildiğini söyledi.

ZÜBEYDE HANIM'IN ÖLDÜĞÜ EV

Karşıyaka'daki Latife Hanım Köşkü'nün özel bir anlamının bulunduğuna dikkati çeken Karşıyaka Belediye Başkanı Cevat Durak ise "Atatürk'ün annesi Zübeyde Hanım hastalandığında son günlerini geçirmek üzere uygun bir yer aranıyor ve Latife Hanım'ın evi çok uygun bulunuyor. Zübeyde Hanım da son günlerini burada geçiriyor. Ölünce buraya çok yakın bir yere gömülüyor. Burası Karşıyaka'daki son tarihi eserlerden biriydi" dedi.


Latife Hanım Köşkü'nü, mülk sahiplerinden takas usulü aldıklarını ifade eden Durak, köşkün içini de döneme ait eşyayla döşediklerini, mobilyaların bir kısmını bağış yoluyla, bir kısmını da bedel ödeyerek edindiklerini söyledi.


Balmumu heykelciliği konusunda Türkiye'deki en ünlü ismin Eskişehir Büyükşehir Belediye Başkanı Yılmaz Büyükerşen olduğunu belirten Durak, Büyükerşen'den Latife Hanım köşkünün içine balmumu heykelleri yapmasını rica ettiklerini söyledi.


Kentlilerin Atatürk, Zübeyde Hanım ve Latife Hanım'ın yaşadığı dönemi anlayabilmek için Karşıyaka'daki Latife Hanım Köşkü'nü ziyaret edebileceğini söyleyen Durak, "insanlar Atatatürk'ün doğduğu evi görmek için Selanik'e gidiyordu. Biz böyle bir binayı ve içindeki birebir benzer balmumu heykelleri ilçemize, kentimize, ülkemize kazandırdığımız için çok mutluyuz" dedi.


Latife Hanım Köşkü'nün restorasyonunun tamamlandığını, bir ay içinde de ziyarete açılacağını kaydeden Cevat Durak, ziyaretçilerin sembolik bir ücret ödeyerek haftanın 7 günü balmumu heykelleri görebileceğini dile getirdi.


Balmumu heykellerin ve köşkün manevi değerinin çok yüksek olduğunu ifade eden Cevat Durak, çalışmalar sırasında İzmir Valiliği ve Karşıyaka Belediyesi olarak 1,5 milyon YTL harcadıklarını dile getirdi.

KÖŞKÜN TARİHİ VE HEYKELLER

Mustafa Kemal Atatürk'ün eşi Latife Hanım'a ait olan köşk, annesi Zübeyde Hanım'ın da son günlerini yaşadığı ve 14 Ocak 1923 tarihinde vefat ettiği mekan olarak biliniyor. Köşk, daha sonra adliye binası ve dershane olarak hizmet verdi, İzmir Valiliği ve Karşıyaka Belediyesinin çalışmalarıyla bugünkü haline kavuşturuldu.


Köşkteki Atatürk heykeli, çalışma odasında ve masasının başında ayakta dururken, Zübeyde Hanım ve Latife Hanım da kendilerine ait odalarda koltuklarında oturur durumda bulunuyor.